Bir binaya sonradan asansör yapılır mı?
Çoğu durumda evet. Kesin cevabı üç şey belirler:
- Kuyu için yer var mı? Merdiven boşluğu, ışıklık, bina içinde dikey bir hat ya da bina dışında uygun bir cephe.
- Taşıyıcı sistem izin veriyor mu? Döşeme kesilecekse veya bina dışına kuyu bağlanacaksa statik değerlendirme gerekir.
- İzinler alınabiliyor mu? Kat maliklerinin kararı ve belediyenin tadilat onayı.
Kuyu nereye yapılabilir?
| Seçenek | Ne zaman uygun? | Dikkat edilecek nokta |
|---|---|---|
| Merdiven boşluğu | Merdiven ortasında yeterli boşluk varsa | Kabin ölçüsü boşluğa göre küçük kalabilir; merdiven genişliği korunmalıdır. |
| Işıklık / hava boşluğu | Binanın içinde dikey bir boşluk varsa | Havalandırma ve ışık ihtiyacı başka yoldan çözülmelidir. |
| Bina dışı (cephe) | Bina içinde yer yoksa | Kuyunun binaya bağlantısı, kat sahanlıklarına geçiş ve imar durumu değerlendirilir. |
Dar kuyularda makine dairesiz asansör çatı katında ayrı makine dairesi gerektirmediği için sık tercih edilir; az katlı binalarda hidrolik asansör de seçenektir. Bina dışına yapılan kuyularda panoramik asansör ve cam kabin uygulanabilir.
Kat malikleri kararı
Kat Mülkiyeti Kanunu md. 42’ye göre kat malikleri ortak yerlerde kendi başlarına değişiklik yapamaz; ortak yerlerin kullanımını daha rahat ve kolay hâle getirecek yenilik ve ilaveler, kat maliklerinin sayı ve arsa payı çoğunluğu ile verilecek kararla yapılır. Aynı madde, bu işlerin giderlerinin yeniliklerden faydalananlar tarafından faydalanma oranına göre ödeneceğini söyler.
Engellilerin yaşamı için zorunluluk gösteren proje tadilleri için kanunda ayrıca özel bir usul vardır. Binanızın yönetim planındaki hükümler ve somut durum farklı sonuç doğurabileceği için kat malikleri toplantısından önce bir hukukçuyla görüşmenizi öneririz.
Belediye izni ve yönetmelik
Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği md. 34/3’e göre mevcut binalarda yapılacak tadilatlarda asansör hükümlerinin ya da TSE standartlarının uygulanmasında ilgili idare yetkilidir. Yani yeni binalar için geçerli asgari kabin ölçüsü (dar kenar 1,20 m, alan 1,80 m²) mevcut binada idarenin değerlendirmesine bağlıdır; dar kuyuda daha küçük kabin mümkün olabilir ama bunu belediye onaylar.
Montajı tamamlanan asansörün binaya fenni uygunluğuna ilişkin kontroller ruhsat makamı tarafından yürütülür; asansör ayrıca ilgili idareye tescil ettirilir.
Süreç sırası
- Yerinde keşif ve kuyu yeri seçimi
- Ön proje, sistem ve kabin ölçüsü önerisi, yazılı teklif
- Kat malikleri toplantısı ve karar
- Statik değerlendirme ve belediyeye tadilat başvurusu
- Kuyu inşaatı (gerekiyorsa)
- Kabin ve ekipman imalatı, montaj, test ve tescil
Kuyu inşaatı ve statik proje inşaat mühendisliği işidir; bu kalemler için sizin mühendisinizle veya yönlendireceğimiz ekiplerle çalışılır. Asansörün kendisi, kabin ve montaj tarafını biz üstleniyoruz. Maliyet kalemleri için asansör fiyatları, genel süreç için asansör yaptırmak sayfasına bakabilirsiniz.